Springen naar inhoud

- - - - -

'Huh?' is voor iedereen bijna hetzelfde


  • Log in om te kunnen reageren

#1

Wien Ee

    Wien Ee


  • >1k berichten
  • 3133 berichten
  • VIP

Geplaatst op 10 november 2013 - 09:02

Het woordje ‘huh?’, dat je gebruikt wanneer je iets niet goed gehoord hebt, lijkt universeel te zijn: het klinkt ongeveer hetzelfde in talen rond de hele wereld.

http://www.youtube.com/watch?v=OnlvPsPyPKk

Het lijkt triviaal om onderzoek te doen naar ‘huh?’ Maar een woord als dit is onmisbaar in communicatie. Zonder zo'n woord zou er geen manier zijn om snel aan te geven dat we iets niet goed verstaan hebben en zouden onze gesprekken constant ontsporen door misverstanden.

Dog, hond, chien
Taalwetenschappers bestudeerden talen uit de hele wereld en vonden dat ze allemaal een woord hebben dat qua vorm en betekenis lijkt op ‘huh?’. Dat is bijzonder, omdat woorden meestal heel verschillend zijn in talen die niet aan elkaar verwant zijn. ‘Hond’ bijvoorbeeld is inu in het Japans, chien in het Frans, en dog in het Engels.

Is 'huh' wel een woord?
Dat roept de vraag op of ‘huh?’ wel een echt woord is. Om dat uit te vinden deden de onderzoekers een fonetische analyse van 200 opnames van ‘huh?’ in 10 talen. Ze constateerden dat ‘huh?’, hoewel veel minder verschillend dan andere woorden, tóch per taal verschilt. ‘Huh?’ is dus een ander geval dan menselijke geluiden die universeel zijn omdat ze aangeboren zijn, zoals niezen, of kreten van pijn. Het is een woord dat je moet leren.

Snel woord nodig
Waarom is het woord dan toch soortgelijk in alle talen? Om dit te begrijpen onderzochten Dingemanse en collega’s de context waarin het voorkomt. Het gebeurt vaak genoeg dat we in een gesprek iets niet goed horen of begrijpen. Voor dat soort gevallen is een snelle oplossing nodig: een signaal dat aangeeft dat er een probleem is voordat de indruk ontstaat dat je om andere redenen aarzelt. Dat signaal moet makkelijk uit te spreken zijn, juist als je met je mond vol tanden staat; en het moet vragend zijn, zodat duidelijk is dat de eerdere spreker meteen weer aan de beurt is. Omdat deze vereisten in alle talen gelijk zijn, kunnen ze ervoor zorgen dat elke taal op eenzelfde soort oplossing uitkomt: een eenvoudige, vragende, snel-uit-te-spreken lettergreep zoals ‘huh?’ (Engels), ‘a?’ (Chinees), ‘e?’ (Spaans), ‘a?’ (Lao), of ‘he?’ (Nederlands).

Convergente evolutie
Dit is een vorm van convergente evolutie, een fenomeen bekend uit de evolutionaire biologie: als verschillende soorten in een gelijksoortige omgeving leven, kunnen ze onafhankelijk van elkaar gelijkenissen gaan vertonen. Haaien en dolfijnen bijvoorbeeld verschillen flink in evolutionaire afstamming, maar hun lichaam heeft eenzelfde soort vorm, aangepast aan het water. Op dezelfde manier, stellen de taalwetenschappers, kan het zijn dat woorden eenzelfde soort vorm aannemen als ze in gesprekken voorkomen in dezelfde soort ‘omgeving’. Talen kunnen enorm van elkaar verschillen, maar sommige basisvereisten voor gespreksvoering zijn overal hetzelfde. Dat kan de reden zijn dat een woord als ‘huh?’ in alle talen ongeveer hetzelfde klinkt.

'Huh?' is sociaal
Dingemanse: 'Hoe primitief het ook lijkt, een woord als ‘huh?’ vind je nergens in het dierenrijk, zelfs niet bij onze naaste evolutionaire verwanten. Alleen de mens heeft een communicatiesysteem waarmee niet alleen complexe gedachten uit te drukken zijn, maar ook misverstanden gesignaleerd en opgelost worden. Zo kan een klein woordje als ‘huh?’ ons veel leren over onze aard als ultrasociale wezens.'


Geplaatste afbeelding



Bron:
Radboud Universiteit Nijmegen


Publicatie:
Dingemanse, Mark, et al.: Is ‘Huh?’ a universal word? Conversational infrastructure and the convergent evolution of linguistic items.
Heb je interesse in journalistiek? Wij zoeken versterking! Speurwerk, deel van het team, meer weten: klik.

Dit forum kan gratis blijven vanwege banners als deze. Door te registeren zal de onderstaande banner overigens verdwijnen.

#2

rwwh

    rwwh


  • >5k berichten
  • 6847 berichten
  • Moderator

Geplaatst op 10 november 2013 - 09:46

Er zijn andere verrassende woorden die in veel talen (misschien dan niet allemaal) gelijk zijn. Zo heet een "magnolia" in heel veel talen hetzelfde, dit kun je zien door op de verschillende talen in de linkerkolom te klikken in de wikipedia pagina: http://nl.wikipedia....olia_(geslacht) . Natuurlijk is "Magnolia" een naam, maar ik vind het toch bijzonder omdat heel veel namen van veel voorkomende planten en bloemen wel tussen talen verschillen, en de lettercombinatie in magnolia toch niet zo voor de hand liggend is.

#3

Jeronimo

    Jeronimo


  • >250 berichten
  • 518 berichten
  • VIP

Geplaatst op 10 november 2013 - 11:39

Er zijn andere verrassende woorden die in veel talen (misschien dan niet allemaal) gelijk zijn. Zo heet een "magnolia" in heel veel talen hetzelfde, dit kun je zien door op de verschillende talen in de linkerkolom te klikken in de wikipedia pagina: http://nl.wikipedia....olia_(geslacht) . Natuurlijk is "Magnolia" een naam, maar ik vind het toch bijzonder omdat heel veel namen van veel voorkomende planten en bloemen wel tussen talen verschillen, en de lettercombinatie in magnolia toch niet zo voor de hand liggend is.

Nu kan ik mij vergissen, maar een plant bijvoorbeeld heeft toch altijd een naam die gebruikelijk is in het land zelf (in het geval van de magnolia dus 'beverboom') en een Latijnse benaming (in dit geval 'magnolia'). Latijn was vroeger de wetenschappelijke taal zodat iedereen het kon begrijpen.
Persoonlijk klinkt het mij niet gek in de oren dat veel mensen het woord 'magnolia' gebruiken. Om het van een andere kant te benaderen: hoe vaak heb je iemand 'beverboom' horen zeggen? Het woord is er wel, maar wordt schijnbaar (erg) weinig gebruikt onder het volk.
"Natural forces within us are the true healers of disease. Healing is a matter of time, but it is sometimes also a matter of opportunity."
Hippocrates van Kos

#4

317070

    317070


  • >5k berichten
  • 5567 berichten
  • Moderator

Geplaatst op 16 november 2013 - 03:52

Een andere is "mama" en "papa". Die is ook erg algemeen over de wereld. Ook al zijn er veel talen waarbij een ander woord vaker gebruikt is ("daddy"), zelfs Chinezen verstaan wat het wil zeggen.
What it all comes down to, is that I haven't got it all figured out just yet
And I've got one hand in my pocket and the other one is giving the peace sign
-Alanis Morisette-





0 gebruiker(s) lezen dit onderwerp

0 leden, 0 bezoekers, 0 anonieme gebruikers

Ook adverteren op onze website? Lees hier meer!

Gesponsorde vacatures

Vacatures