Pagina 1 van 1

Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: zo 14 jul 2013, 09:17
door Wien Ee
Langdurige blootstelling aan fijn stof verhoogt de kans op longkanker, zelfs bij concentraties lager dan de normen van de Europese Unie.

Uit het onderzoek blijkt dat bij elke stijging van 5 microgram per kubieke meter aan deeltjes kleiner dan 2,5 micrometer, de kans op longkanker toeneemt met 18%. Bij elke toename van 10 microgram per kubieke meter aan deeltjes kleiner dan 10 micrometer, stijgt deze kans met 22%. “Met name het aantal adenocarcinomen, een vorm van kanker die ook geregeld voorkomt bij niet-rokers, nam hierbij toe”.

Afbeelding

Europese normen

Deze relatie tussen fijn stof en de kans op longkanker blijkt volgens het onderzoek ook te gelden voor concentraties lager dan de huidige normen van de Europese Unie: voor deeltjes kleiner dan 10 micrometer bedraagt deze 40 microgram per kubieke meter en voor deeltjes kleiner dan 2,5 micrometer is dat 25 microgram per kubieke meter. De onderzoekers vonden geen grens waaronder het risico nul was. “Ons onderzoek laat zien dat ook de in Europa heersende concentraties van fijn stof een verhoogd risico geven op het ontwikkelen van longkanker”, aldus Hoek.

313.000 mensen

De onderzoekers combineerden uitkomsten van zeventien cohortstudies in negen Europese landen, met in totaal circa 313.000 mensen. Bij het onderzoek werden schattingen gemaakt van de luchtvervuiling op het woonadres aan de hand van gestandaardiseerde metingen en geografische informatie over verkeer en landgebruik nabij het adres. Via kankerregisters werd bijgehouden wie nieuwe kankerdiagnoses kregen. In de statistische analyses van de relatie tussen hoogte van luchtverontreiniging en risico op longkanker corrigeerden de wetenschappers voor factoren als roken, het eten van fruit en het beroep.

Wetenschappelijke publicatie:

Ole Raaschou-Nielsen, et al.: Air pollution and lung cancer incidence in 17 European cohorts: prospective analyses from the European Study of Cohorts for Air Pollution Effects (ESCAPE)

Bron:

Universiteit Utrecht

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: ma 15 jul 2013, 02:45
door Benm
In welk perspectief moet je dat zien?

Kun je bijvoorbeeld een jaar lang blootstellen aan een gehalte net op de norm gelijkstellen aan 1 avond of een kampvuur stoken, of bijvoorbeeld het roken van 1 sigaret? Of is het meer zo dat leven in een gebied op de normwaarde min of meer gelijk is met het roken van 1 sigaret per dag in een gebied waar geen vervuiling is?

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: ma 15 jul 2013, 10:29
door Wien Ee
Na het artikel vluchtig te hebben gelezen, denk ik dat een dergelijke vergelijking niet mogelijk is. Roken geeft zo wie zo het grootste risico op longkanker, dat even gezegd. Maar er is meer dan één type longkanker. In het artikel spreken ze over vier typen. Elk type longkanker heeft zo zijn risicoprofiel.

Risico's door roken omrekenen naar risico's door blootstelling aan fijnstof, is, denk ik, onmogelijk, omdat roken en blootstelling aan fijnstof geassocieerd worden aan verschillende typen longkanker.

Misschien is het wel mogelijk langdurige blootstelling aan lage concentraties fijnstof te vergelijken met kortdurende blootstelling aan hoge concentraties fijnstof. Maar dit artikel gaat daar niet op in.

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: ma 15 jul 2013, 11:44
door Benm
Dat is inderdaad lastig vergelijken, maar ben vooral benieuwd naar de grootte order van zo'n effect.

Als ik het ruwweg bekijk dat is de kans dat iemand over een periode van zeg 20 jaar longkanker krijgt ongeveer 1%, en dat zou bij een toename van 10 ug/m3 dan 1.22% worden? En wordt dat bij 20 ug/m3 dan 1.44%, of 1.49% (1.22^2)?

Elders in het artikel zie ik genoemd worden dat fijnstof verantwoordelijk is voor ca 8% van de longkankergevallen, wil dat zeggen dat je het risico nog door een factor 12 moet delen om daadwerkelijk te komen tot een plaatje van '10 ug/m3 extra levert zoveel extra kans op longkanker op'?

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: do 18 jul 2013, 10:01
door anusthesist
Benm schreef:
ma 15 jul 2013, 11:44

Als ik het ruwweg bekijk dat is de kans dat iemand over een periode van zeg 20 jaar longkanker krijgt ongeveer 1%, en dat zou bij een toename van 10 ug/m3 dan 1.22% worden? En wordt dat bij 20 ug/m3 dan 1.44%, of 1.49% (1.22^2)?


Of het cumulatief is betwijfel ik, maar het relatieve risico is inderdaad 22%. Dus bij een 'normale' kans van 1%, wordt die kans 1.22% in de aanwezigheid van 10ug/m3.

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: do 18 jul 2013, 15:08
door Benm
Of het cumulatief is vind ik toch wel een interessante vraag, want het scheelt natuurlijk nogal wat met praktische waarden. Stel dat startwaarde 50 ug/m3 is voor 1% kans, en die norm continu wordt overschreden met 50 ug/m3 (dus 100 ug/m3 totaal), dan levert dat ofwel 2.1% op, ofwel 2.7%. Bij 100 ug overschreiding is dat verschil al 3.2% vs 7.3%.

Dat verband zal denk ik niet over een hele grote range stand houden - je hoeft niet zo heel veel toe te voegen om aan 100% te komen (zeker niet als je de kansen moet vermenigvuldigen, dan ben je er met 240 ug/m3 al).

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: do 18 jul 2013, 18:53
door anusthesist
Het is zeker een interessante vraag, maar geheel cumulatief zal het natuurlijk niet zijn. De kans op longkanker kan nooit 100% worden. Er zijn maar 2 dingen 100% in het leven: de dood en de belastingdienst.

Re: Zelfs beetje fijn stof verhoogt risico op longkanker

Geplaatst: vr 19 jul 2013, 01:58
door Benm
Ik denk inderdaad dat er niet echt een linear verband uit komt over een brede range. Wellicht is het verschil tussen 40 en 50 wel vegelijkbaar met dat tussen 50 en 60, en nog wel iets verder dan dat ook.

Anderzijds is de kans in een omgeving zonder enig fijnstof niet nul, en in een omgeving met veel fijn stof ook geen 100%. Waardes in de orde van 200-300 ug/m3 worden wel overschreden in bepaalde situaties: in een slecht geventileerde rookruimte, maar ook in een tentje waarin men boven open houtvuur kookt. Nu zal niemand die zelf niet rookt permanent een rookhok bewonen, maar een tent of primitief bouwsel waarin vrijwel continu een open houtvuur brandt is minder uitzonderlijk in de derde wereld.

In het laatste geval lijkt me onderzoek lastig gezien een cohort volwassenen goeddeels binnen de onderzochte 20 jaar zal sterven aan allerlei andere oorzaken.